Kilo veremiyorum, iradesiz miyim?

İradenizi sorgulamadan önce yönteminize bakın

Danışanlarımın çoğu benimle ilk konuştuğunda aynı cümleyi kuruyor: 'Herhalde bende bir irade sorunu var.' Yıllarca başlayıp bırakmışlar, her seferinde kendilerini suçlamışlar. Oysa aynı insan işinde disiplinli, sorumluluklarını aksatmıyor, zor projeleri sonuna kadar götürüyor.

İşin her alanında ayakta duran biri, iş kilo vermeye gelince neden çöküyor? Cevap iradede değil. Defalarca deneyip bırakmanızın sebebi çoğu zaman tek bir şey: yaptığınız şey sadece diyetti. Diyet tek başına yağı hedeflemez — aç kaldığınızda vücut önce suyu ve kası verir. Tartı düşer, aynada bir şey değişmez, siz de dayanamayınca kendinizi suçlarsınız. İradeniz zaten vardı; eksik olan, diyetin yanına gereken diğer üç parçaydı.

İrade tükenen bir kaynaktır

İrade sınırsız değildir. Gün boyunca kararlar verir, kendinizi tutar, işleri halledersiniz. Akşama geldiğinizde depo çoktan boşalmıştır. Yorgun ve stresli bir anda 'yapma' demek en zor olduğu zamandır.

Bir yöntem tamamen iradeye dayanıyorsa, en zayıf anınızda çöküşü baştan kabul etmiş demektir. Bu yüzden sizi ayakta tutan şey her gün yeniden kendinizi zorlamanız olmamalı. Doğru kurulmuş bir düzen, o kararı sizin yerinize baştan verir; siz sadece takip edersiniz.

Başarısızlık iradeden değil, eksik yöntemden geliyor

Sahada gördüğüm başarısızlıkların neredeyse hepsi birkaç ortak sebebe dayanıyor ve hiçbiri iradeyle ilgili değil. Kişiye özel olmayan, kopyala-yapıştır bir plan. Gerçek iş temposuna göre yazılmamış bir program. Birbiriyle çelişen bilgiler arasında kaybolmak. Ve tıkandığında soracak kimsesinin olmaması.

Bunların dördü de yöntem sorunudur. Kişi doğru plana, gerçek gününe uygun bir tempoya, net bir yol haritasına ve tıkandığında destek alacağı birine sahip olduğunda, aynı 'iradesiz' insanın nasıl değiştiğini defalarca gördüm.

Alışkanlık iradeden güçlüdür

Sabah dişinizi fırçalamak için irade harcamazsınız. O bir alışkanlık haline geldiği için otomatik yaparsınız. Kilo vermenin de mantığı budur. Amaç, her gün savaş vermek değil; doğru davranışları zamanla otomatik hale getirmek.

Doğru kurulmuş bir program tam olarak bunu yapar: küçük, kalıcı adımları hayatınıza yerleştirir, tekrar ede ede bunlar alışkanlığa dönüşür. Alışkanlığa dönüştüğü an iradeye olan ihtiyaç düşer. İşte o zaman süreç yorucu olmaktan çıkar.

11 yıl süren bir mesele 3,5 ayda çözülebiliyor

Danışanlarımdan biri 11 yıl boyunca veremediği kiloyu, doğru bir düzen kurulunca 3,5 ayda verdi. O 11 yıl boyunca iradesi mi yoktu? Elbette vardı. Eksik olan, diyetin yanına antrenman, kardiyo ve birebir takibin eklenmesiydi.

Bunu anlatıyorum çünkü kendini yıllarca 'iradesiz' diye etiketleyen çok insan tanıyorum. Oysa değişen tek şey yöntem oldu. Doğru yapı kurulduğunda, yıllardır çözülemeyen mesele beklenenden çok daha kısa sürede çözülebiliyor.

Kendinizi suçlamayı bırakın, yöntemi değiştirin

Eğer buraya kadar okuduysanız ve tanıdık geldiyse, size söyleyeceğim tek şey şu: sorun sizde değil, yöntemde. Kendinizi suçlamak sizi bir adım ileri götürmez; yöntemi değiştirmek götürür.